De Zelfstandigenwet simpel uitgelegd

De Zelfstandigenwet introduceert twee toetsen:

1. De zelfstandigentoets Deze kijkt naar de zzp’er als ondernemer. Denk bijvoorbeeld aan een KvK-inschrijving, zelf factureren, meerdere opdrachtgevers en het treffen van voorzieningen voor ondernemersrisico's.

2. De werkrelatietoets Deze kijkt naar de specifieke opdracht. Kan de zzp’er bijvoorbeeld zelf bepalen hoe het werk wordt uitgevoerd? Heeft diegene voldoende vrijheid bij het organiseren van het werk? En werkt de zzp’er voor eigen rekening en risico?

Voldoe je aan beide toetsen én werk je in de praktijk ook zo, dan kom je in de veilige haven. De bedoeling is dat dan vooraf vaststaat dat er geen sprake is van gezag en dus geen arbeidsovereenkomst.

Niet voldoen aan de Zelfstandigenwet betekent niet automatisch dat iemand werknemer is.

Je hebt dan alleen geen zekerheid via de nieuwe veilige haven. Vervolgens wordt de arbeidsrelatie beoordeeld volgens de bestaande regels van artikel 7:610 lid 1 BW. Dan kan de conclusie alsnog zijn dat iemand gewoon als zelfstandige kan werken.

Nee. Het hebben van meerdere opdrachtgevers is onderdeel van de zelfstandigentoets voor de veilige haven. Het kabinet stelt in het huidige consultatievoorstel als criterium dat iemand in het lopende en vorige kalenderjaar in totaal minimaal drie verschillende opdrachtgevers of klanten heeft gehad.

Maar voldoe je daar niet aan, dan betekent dat dus niet automatisch dat je werknemer bent. Je valt terug op het bestaande toetsingskader.

Een zzp’er met één opdrachtgever kan daardoor nog steeds buiten een arbeidsovereenkomst werken. Alleen kan diegene dan niet via deze route de vooraf geboden zekerheid van de Zelfstandigenwet krijgen.

Vooral de zekerheid vooraf. Nu moet je aan de hand van wetgeving en rechtspraak beoordelen of iemand echt zelfstandig werkt. De Zelfstandigenwet wil daar een duidelijkere route naast zetten. Voldoe je aan de voorwaarden? Dan weet je dat je in de veilige haven zit. Voldoe je er niet aan? Dan blijft maatwerk mogelijk via de bestaande regels.

De wet vervangt de huidige beoordeling dus niet. Er komt vooral een extra mogelijkheid bij om vooraf meer zekerheid te krijgen.

De Zelfstandigenwet kan helpen om straks meer duidelijkheid te geven. Maar voor opdrachtgevers is het niet verstandig om nu achterover te leunen en te wachten tot de nieuwe wet er misschien komt.

De Belastingdienst kijkt nu al naar hoe zzp’ers in de praktijk worden ingezet. Dan gaat het niet alleen om contracten, maar om vragen als: hoe wordt iemand aangestuurd, hoeveel vrijheid heeft de zelfstandige en klopt wat er op papier staat met wat er daadwerkelijk gebeurt?

Daarom helpen we bij helloprofs.nl opdrachtgevers om die samenwerking nu al goed in te richten. Op papier én in de praktijk: van afspraken en onderbouwing tot controle tijdens de opdracht.

De Zelfstandigenwet verandert mogelijk het toetsingskader. Goed opdrachtgeverschap en een goed ingerichte samenwerking blijven gewoon nodig.

Dus de simpelste conclusie is misschien wel: regel het nu goed, dan ben je ook beter voorbereid op wat er straks verandert.